“We willen een écht alternatief voor een borstreconstructie.”
Niet iedereen wil - of kan - na een borstoperatie een reconstructie. Wil je niet plat blijven en denk je na over een externe borstprothese? Daar komt steeds meer keuze in: je hebt de traditionele siliconenprotheses, vergoed door je verzekering, zachte protheses van stof en bijvoorbeeld borstprotheses op maat. Wat het beste bij je past? Dat bepaal jij.
Om je te helpen kiezen bel ik met een paar producenten van externe borstprotheses. Dit keer praat ik met Madelon Spruijt, mede-eigenaar van het Haarlemse EVE Borstprotheses. EVE ontstond nadat oprichter Norman van Beek, dankzij zijn achtergrond in 3D-technologie na zijn eigen borstkankeroperatie een hulpmiddel kon maken dat precies op zijn litteken aansloot.
Madelon: “We hebben behoorlijk wat tijd genomen voor we met een versie op de markt kwamen. We hebben nu een heel mooi product, maar we zijn nog steeds volop aan het doorontwikkelen. Er gebeurt ontzettend veel op het gebied van 3D-printen. De apparatuur wordt in hoog tempo beter en gebruiksvriendelijker. Het product is wat mij betreft nooit af. Onze missie is om vrouwen een écht alternatief te bieden voor een borstreconstructie. Op dit moment is de kloof te groot: in het ziekenhuis zijn er allerlei reconstructieve mogelijkheden, met eigen weefsel, vettransplantaties en complexe operaties. Kies je voor een uitwendige prothese, dan was er tot voor kort eigenlijk alleen een confectieprothese in een standaardmaat en standaardkleur. Dat gat vinden wij te groot. Wij willen een volwaardig alternatief aanbieden. In principe komen vrouwen nu bij ons nádat ze een borstoperatie hebben gehad. Wat wij proberen te bereiken is dat een maatwerkprothese eerder onderdeel wordt van het keuzeproces. Zodat je in het ziekenhuis samen bespreekt: kies je voor een reconstructie, blijf je plat, ga je voor een confectieprothese of is een maatwerkprothese misschien de beste oplossing? Wij vinden dat die keuze vanaf het begin op tafel moet liggen.”
Scannen voor maatwerk
“De techniek maakt een enorme ontwikkeling door. Toen we begonnen, hadden we hier in Haarlem een enorme opstelling staan met zo'n twintig camera's die vanuit allerlei hoeken foto's maakten. Nu werken we met een compacte handscanner, niet groter dan een fototoestel. Om misverstanden te voorkomen: de prothese zelf wordt niet geprint. De scans en het digitale model worden gebruikt voor het maken van 3D-geprinte mallen, waarna de prothese van siliconen wordt gegoten. Hier zit nog veel ambachtelijk handwerk in. We steken voor iedere vrouw veel tijd in het maken van een goed 3D-model. Dat is een vak apart. We kijken bijvoorbeeld goed naar de littekens. Die bewegen mee als iemand haar houding verandert. Je moet dus goed bepalen hoeveel ruimte je die littekens geeft, zodat het comfortabel blijft. Daarin blijven we ontwikkelen. Net als bijvoorbeeld de huidskleuren. Op dit moment werken we met siliconen kleurstalen. We hebben heel veel verschillende tinten, maar soms merk je dat je nét niet helemaal de juiste tint kunt maken. Daarom blijven we zoeken naar nieuwe kleurmengingen. We willen toe naar een scanner die direct bepaalt welke kleuren je nodig hebt voor een nog nauwkeurigere match. Die techniek bestaat al, maar is nu nog te kostbaar om in de praktijk toe te passen.”
Je eigen beha
“De prothese bestaat uit een siliconen buitenlaag die we vullen met een zachte knuffelvulling en lucht. Daardoor voelt de prothese heel zacht aan en is ze veel lichter dan een traditionele siliconenprothese. Vooral bij grotere cupmaten merken vrouwen dat verschil enorm. Onze protheses wegen ongeveer de helft van een standaardprothese. Je draagt een EVE prothese rechtstreeks op je huid. Gewoon in je eigen beha. Voor het maatwerk maken we twee scans: één zonder beha, voor de aansluiting op de borstwand en het litteken, en één met beha, voor de vorm en symmetrie. Daarom vragen we vrouwen een goed passende beha mee te nemen die ze graag dragen. De protheses stemmen we af op de vorm die deze beha geeft, maar je kunt ze daarna ook in andere goed passende beha’s dragen.”
Het allergrootste voordeel
“Er zijn natuurlijk de fysieke voordelen: de prothese ziet er natuurlijk uit, is licht en zacht en je draagt haar direct op je huid. Daardoor voelt ze meer als onderdeel van je eigen lichaam. Omdat we de vorm van het litteken meenemen, sluit de prothese mooi aan. Veel beter dan de traditionele confectieprothese. Je kan er bovendien mee zwemmen en sporten. Maar het grootste voordeel zit ‘m in de psychologische kant. De operatieve route waarbij heel veel mogelijk is, wordt in het ziekenhuis uitgebreid besproken. Maar vrouwen die voor een uitwendige prothese kiezen komen in de hulpmiddelenroute terecht en moeten dan vaak kiezen uit standaardmaten en -vormen. Wij beginnen bij het lichaam en de wensen van een vrouw en maken een borstprothese die speciaal voor haar is ontworpen.”
Verwachtingen managen
“Nadelen zijn er ook. Dat zit hem vooral in de verwachtingen. Sommige vrouwen hopen dat ze hun eigen borst helemaal terugkrijgen. Dat is niet zo. Het blijft een uitwendige prothese. Bij kleinere cupmaten oogt het resultaat vaak heel natuurlijk. Heb je grotere borsten, dan gaat de gezonde borst zonder ondersteuning van een bh hangen, terwijl de prothese haar vorm behoudt. De prothese zit niet vast aan je lichaam. Je kunt huidlijm gebruiken, maar bij grote en zware borsten raden we dat vaak af. Dan komt er te veel trekkracht op de huid. Soms denken vrouwen dat ze straks weer zonder problemen topless naar de sauna kunnen. Dat is helaas niet realistisch. En zeker tijdens warme zomerdagen kan een prothese zweterig aanvoelen. Dat geldt overigens voor vrijwel alle siliconenprotheses. Je huid moet daar ook even aan wennen.”
De vergoeding verschilt per situatie
“Een maatwerkprothese is door de individuele productie duurder dan een confectieprothese. Een uitwendige borstprothese valt bij een medische indicatie in principe onder de verzekerde zorg, maar voor maatwerk kunnen aanvullende voorwaarden gelden. De route is nu nog niet overal hetzelfde. In principe geldt dat iemand recht heeft op een maatwerkprothese als een confectieprothese niet helemaal voldoet. Maar dat moet veel eenduidiger. Een maatwerkprothese zou gewoon als waardig alternatief voor een reconstructie in het ziekenhuis moeten worden besproken.”
Meer lezen over externe borstprotheses? Kijk dan op de site van bijvoorbeeld Prevoo, Hashtagtwo, EVE Borstprotheses, Proudbreast en Breiborst.
Vergoeding borstprotheses Krijg je een externe borstprothese vergoed? Dat ligt aan de situatie en aan je verzekeraar. Als je de prothese niet vergoed krijgt, kom je soms in aanmerking voor een gedeeltelijke vergoeding. Je vindt de voorwaarden hieronder in het kort. Tip: neem van tevoren contact op met je verzekeraar. Dan weet je precies waar je aan toe bent. In het kort ● Je verzekeraar vergoedt een borstprothese als er sprake is van een medische noodzaak. Heb je borstkanker en heb je als gevolg hiervan een borstamputatie gehad, dan valt de borstprothese binnen de basisverzekering en betaal je alleen je eigen risico. ● Je krijgt alleen een vergoeding voor borstprotheses als de borstklier deels of helemaal ontbreekt. ● Past de standaardborstprothese niet? Dan heb je als verzekerde recht op een op maat gemaakte prothese.
